Stelkampsveld

Actueel

Het beheerplan voor Stelkampsveld is grotendeels klaar. Er ligt een beschrijving van de visie en van de maatregelen die nodig zijn om de gestelde doelen te realiseren. Om het beheerplan af te kunnen maken is het wachten nog op de definitieve versie van de GGOR en de uitkomst van de Programmatische Aanpak van Stikstof (PAS). Die zijn beide naar verwachting na de zomer beschikbaar. Het definitieve Aanwijzingsbesluit is waarschijnlijk eind 2011 gereed. 

Kenmerken van het gebied

Het Natura 2000-gebied Stelkampsveld ligt tussen Barchem en Borculo. Het omvat het Stelkampsveld (circa 15 ha) met daaromheen een afwisseling van andere natuurterreinen, bos en landbouwgronden. Het deel dat als Natura 2000-gebied wordt aangewezen is ongeveer 102 hectare groot. Het grootste deel is in eigendom van Staatsbosbeheer. Delen hiervan zijn verpacht en in agrarisch gebruik. Daarnaast is een deel in particulier bezit en eveneens in agrarisch gebruik.

Natuurwaarden

Kenmerkend voor Stelkampsveld is de kleinschalige afwisseling van essen, graslanden, heides met vennen, houtwallen en bosjes. Het vormt daarmee een goed voorbeeld van het Achterhoekse kampenlandschap. In het gebied komt een grote verscheidenheid aan waardevolle levensgemeenschappen voor. Belangrijke locaties zijn het eigenlijke Stelkampsveld met een gradiënt (geleidelijke overgang) van droge en natte heide, heischraalgrasland, blauwgrasland, kalkmoeras en venvegetaties. Daarnaast de Maandagsdijk met diverse vormen van natte heide, en tot slot de broekbossen langs de Oude Beek.

Bedreigingen
Afgelopen jaren zijn in de natuurterreinen diverse maatregelen genomen voor behoud en verdere ontwikkeling van natuurkwaliteit. Desondanks staan de natuurwaarden in het gebied onder druk door verdroging, vermesting en verzuring. Dit belemmert de instandhouding en ontwikkeling van natuurwaarden.

Kansen
Stelkampsveld behoort tot de meest kansrijke gebieden in Nederland voor kwaliteitsverbetering en areaaluitbreiding van kalkmoerassen, blauwgrasland, heischraalgrasland en beekbegeleidende bossen. Ook voor de andere in het gebied voorkomende Natura-2000 habitattypen zijn goede mogelijkheden voor kwaliteitsverbetering en uitbreiding aanwezig. Om deze natuurwinst mogelijk te maken zijn aanpassingen nodig in de waterhuishouding en het agrarisch gebruik. In het beheerplan wordt dit nader uitgewerkt.

Samenwerking en aanpak

De afstemming van het beheerplan met de omgeving heeft plaats in een projectgroep en een bestuurlijke begeleidingsgroep. In deze organisatie vindt ook de afstemming met het GGOR-proces (gewenst grond- en oppervlaktewater regime) van het waterschap Rijn en IJssel en het al langer lopende gebiedsproces plaats.

Dienst Landelijk Gebied (DLG) wil graag alle belanghebbenden bij het proces en bij de inhoud van het beheerplan betrekken. Er is meerdere keren overleg over de stand van zaken. De projectgroep en bestuurlijke begeleidingsgroep worden gedurende het proces van planopstelling om inhoudelijke reacties gevraagd op conceptteksten van het beheerplan. Deze reacties worden zoveel mogelijk verwerkt in het beheerplan. Voordat het concept-beheerplan wordt opgeleverd aan de Provincie Gelderland en het ministerie van Economische Zeken, Landbouw en Innovatie (EL&I) zal deze worden toegelicht aan geïnteresseerden en omwonenden. Hiervoor wordt een informatiebijeenkomst georganiseerd.

Aanwijzingsbesluit: doelen

De instandhoudingsdoelen voor het Natura 2000-gebied worden door het ministerie van EL&I in een aanwijzingsbesluit vastgesteld. Het ontwerp-aanwijzingsbesluit is op 24 september 2009 gepubliceerd, het definitieve aanwijzingsbesluit wordt in september 2010 verwacht. De doelen hebben betrekking op de gewenste ecologische samenhang in het gebied en op de specifieke instandhoudingsdoelen van een achttal habitattypen:

• zwakgebufferde vennen
  
• vochtige heiden
  
• droge heiden
  
• heischrale graslanden
  
• kalkmoerassen
  
• blauwgraslanden
  
• pioniervegetaties met snavelbiezen
  
• vochtige alluviale bossen

Voor bijna alle habitattypen bestaat de doelstelling uit vergroting van het oppervlak en verbetering van de kwaliteit.

Inhoud beheerplan

Lopende de aanwijzingsprocedure is een begin gemaakt met het opstellen van het beheerplan. In het beheerplan worden de instandhoudingsdoelen nader uitgewerkt. Het beheerplan beschrijft ook wat de maatregelen zijn om de instandhoudingsdoelen te behouden of herstellen. Uiteindelijk bepaalt het ministerie van EL&I met de vaststelling van het beheerplan welke maatregelen er genomen worden gedurende een periode van 6 jaar.

Het beheerplan beschrijft:

• de precieze locatie van de in stand te houden natuurwaarden;
  
• waar, in welke mate en in welk tempo natuurwaarden moeten worden ontwikkeld;
• welke beleids- en beheermaatregelen nodig zijn om de instandhoudingsdoelen voor de natuurwaarden te handhaven;
• welke bestaande activiteiten in en nabij het gebied niet schadelijk zijn voor het realiseren van de instandhoudingsdoelen;
• hoe de uitvoering van het beheerplan wordt gemonitord en gefinancierd.